فصل ۱۸۶

غیرت صمصام جان انجام است اول صبر را از راه بردارد تا عاشق ناصبور شود و ازولایت خود دور شود چون ابر و باد در تک و پوی آید و چون مرگ و رزق درجست و جوی آید و می‌گوید: ۱

نی مایۀ عشقت ای دل افروز کم است
وان درد که دی بود نه امروز کم است ۲

در هجر تو با صبر دلم را صنما
نی ساز فزون شدست نی سوز کم است ۳
آنچه عاشق خود را هلاکمیکند از بی صبریست در مرتبۀ دوم صمصام غیرت بر پیوند عشق آید هر چیزی که عاشق را بر آن پیوندست همه از نظر او بردارد و بکلی روی دل او بمعشوق آرد تا ولایت دلش بکلی جز معشوق را مسلم نشود و پیوند او با معشوق محکم شود. ۴

چون در دو جهان مثال تو کم دیدم
از هر دو جهان برای تو ببریدم ۵

پیوند مرا ز حضرت خویش مبر
زیرا که ترا بر دو جهان بگزیدم ۶
آنچه عاشق دل از جاه و مال و فرزند و پیوند برمی‌دارد بدین جهت است در مرتبۀ سیم صمصام غیرت بر معشوق آید و او را از راه عشق بردارد این عدل عشق است که بجور ماننده است یعنی عاشق را با معشوق کفائی و همتائی و همسری نیست او را با عشق می‌باید ساخت ونقد وجود را در بحر بیساحل عشق انداخت و این رمزی عجیب است. ۷