این متن به موضوعاتی مانند مرگ، رهایی از زندان جسم، و ارتباط روح با عالم بالا میپردازد. شاعر از مرگ به عنوان رهایی از زندان تن یاد میکند و بیان میدارد که برای کسانی که به عالم بالا وابستهاند، مرگ تلخ نیست. همچنین، متن به اهمیت طلب و جهد در راه رسیدن به حقیقت و رهایی از قید و بندهای دنیوی تأکید میکند.
متن دارای مفاهیم عمیق فلسفی و عرفانی است که درک آن نیاز به بلوغ فکری و تجربهی زندگی دارد. همچنین، برخی از مفاهیم مانند مرگ و رهایی از جسم ممکن است برای مخاطبان جوانتر سنگین و پیچیده باشد.
بخش ۷۰ - جواب آمدن کی آنک نظر او بر اسباب و مرض و زخم تیغ نیاید بر کار تو عزرائیل هم نیاید کی تو هم سببی اگر چه مخفیتری از آن سببها و بود کی بر آن رنجور مخفی نباشد کی و هو اقرب الیه منکم و لکن لا تبصرون
پَس تورا کِی بینَد او اَنْدَر میان؟ ۱
گَرچه خویش را عامه پنهان کرده یی
پیشِ روشَندیدگان هم پَردهیی ۲
وان کِه ایشان را شِکَر باشد اَجَل
چون نَظَرْشان مَست باشد در دِوَل؟ ۳
تَلْخ نَبْوَد پیشِ ایشان مرگِ تَن
چون رَوَند از چاه و زندان در چَمَن ۴
وا رَهیدند از جهانِ پیچْپیچ
کَس نَگِریَد بر فَواتِ هیچْ هیچ ۵
بُرجِ زندان را شِکَست ارکانییی
هیچ ازو رَنْجَد دلِ زندانی یی؟ ۶
کی دَریغ این سنگِ مَرمَر را شِکَست
تا رَوان و جانِ ما از حَبْسْ رَست ۷
آن رُخام خوب و آن سنگِ شَریف
بُرجِ زندان را بَهی بود و اَلیف ۸
چون شِکَسْتَش تا که زندانی بِرَست؟
دستِ او در جُرمِ این باید شِکَست ۹
هیچ زندانی نگوید این فُشار
جُز کسی کَزْ حَبْس آرَنْدَش به دار ۱۰
تَلْخ کی باشد کسی را کِشْ بَرَند
از میانِ زَهْرِ مارانْ سویِ قَند؟ ۱۱
جانْ مُجَرَّد گشته از غوغایِ تَن
میپَرَد با پَرّ دلْ بیپایِ تَن ۱۲
هَمچو زندانیِّ چَهْ کَنْدَرشَبان
خُسبَد و بینَد به خوابْ او گُلْسِتان ۱۳
گوید ای یَزدان مرا در تَن مَبَر
تا دَرین گُلْشَن کُنم من کَرّ و فَرّ ۱۴
گویَدَش یَزدان دُعا شُد مُسْتَجاب
وا مَرو وَاللهُ اَعْلَم بِالصَّواب ۱۵
این چُنین خوابی بِبین چون خوش بُوَد؟
مرگْ نادیده به جَنَّت در رَوَد ۱۶
هیچ او حَسرَت خورَد بر اِنْتِباه
بر تَنِ با سِلْسِله در قَعْرِ چاه؟ ۱۷
مُؤمنی آخِر دَر آ در صَفِّ رَزم
که تو را بر آسْمان بودهست بَزْم ۱۸
بر امیدِ راهِ بالا کُن قیام
هَمچو شمعی پیشِ مِحْراب ای غُلام ۱۹
اشک میبار و هَمیسوز از طَلَب
هَمچو شمعِ سَر بُریده جُمله شب ۲۰
لَب فُرو بَند از طَعام و از شراب
سویِ خوانِ آسمانی کُن شِتاب ۲۱
دَم به دَم بر آسْمان میدار اُمید
در هوایِ آسْمانْ رَقْصان چو بید ۲۲
دَم به دَم از آسْمان میآیَدَت
آب و آتش رِزْقْ میاَفْزایَدَت ۲۳
گَر تورا آن جا بَرَد نَبْوَد عَجَب
مَنْگَر اَنْدَر عَجْز و بِنْگَر در طَلَب ۲۴
کین طَلَب در تو گِروگانِ خداست
زان که هر طالِب به مَطْلوبی سِزاست ۲۵
جَهد کُن تا این طلَب اَفْزون شود
تا دِلَت زین چاهِ تَنْ بیرون شود ۲۶
خلق گوید مُرد مِسْکینِ آن فُلان
تو بگویی زندهاَم ای غافِلان ۲۷
گَر تَنِ مَن هَمچو تَنها خُفته است
هشت جَنَّت دَر دِلَم بِشْکُفته است ۲۸
جانْ چو خُفته در گُل و نسرین بُوَد
چه غَم است اَرْ تَنْ در آن سَرگین بُوَد ۲۹
جانِ خُفته چه خَبَر دارد زِ تَن؟
کو به گُلْشَن خُفت یا در گولْخَن؟ ۳۰
میزَنَد جانْ در جهانِ آبْگون
نَعْره یا لَیْتَ قَوْمی یَعْلَمون ۳۱
گَر نخواهد زیستْ جانْ بی این بَدَن
پَس فَلَک ایوانِ کی خواهد بُدَن؟ ۳۲
گَر نخواهد بیبَدَن جانِ تو زیست
فِی السَّماءِ رِزْقُکُمْ روزیِّ کیست؟ ۳۳
برای ضبط گوهر با صدای خود، لطفا به حساب کاربری وارد شوید.