این متن به بررسی تفاوت‌های بین عاقلان و عاشقان در مواجهه با ناکامی‌ها و آرزوهای برآورده نشده می‌پردازد. عاقلان به دلیل اجبار و اضطرار دچار شکست می‌شوند، در حالی که عاشقان با اختیار و آگاهی کامل خود را به شکست می‌سپارند. متن همچنین به این نکته اشاره می‌کند که ناکامی‌ها می‌توانند به عنوان پلی به سوی بهشت عمل کنند و عاشقان از طریق این شکست‌ها به شناخت عمیق‌تری از خود و خدا می‌رسند.
متن دارای مفاهیم عمیق عرفانی و فلسفی است که درک آن نیاز به بلوغ فکری و تجربه زندگی دارد. همچنین، استفاده از استعاره‌ها و مفاهیم پیچیده ممکن است برای مخاطبان جوان‌تر دشوار باشد.
بخش ۲۱۵ - فسخ عزایم و نقضها جهت با خبر کردن آدمی را از آنک مالک و قاهر اوست و گاه گاه عزم او را فسخ ناکردن و نافذ داشتن تا طمع او را بر عزم کردن دارد تا باز عزمش را بشکند تا تنبیه بر تنبیه بود
گاهْ گاهی راست می‌آید تورا ۱
تا به طَمْعِ آن دِلَت نِیَّت کُند
بارِ دیگر نِیَّتَت را بِشْکَند ۲
وَرْ به کُلّی بی‌مُرادَت داشتی
دل شُدی نومید اَمَل کِی کاشتی؟ ۳
وَرْ بِکاریدی اَمَل از عوری‌اَش
کِی شُدی پیدا بَرو مَقْهوری‌اَش؟ ۴
عاشقان از بی‌مُرادی‌هایِ خویش
باخَبَر گشتند از مولایِ خویش ۵
بی‌مُرادی شُد قَلاووزِ بهشت
حُفَّتِ الْجَنَّه شِنو ای خوشْ سِرِشت ۶
که مُراداتَت همه اِشْکَسته‌پاست
پَس کسی باشد که کامِ او رَواست ۷
پس شُدند اِشْکَسته‌اَش آن صادقان
لیکْ کو خود آن شِکَستِ عاشقان؟ ۸
عاقِلانْ اِشْکَسته‌اَش از اِضْطِرار
عاشقانْ اِشْکَسته با صد اختیار ۹
عاقِلانَش بَندگانِ بَندی‌اَند
عاشقانَش شَکَّریّ و قَندی‌اَند ۱۰
اِئْتِیا کَرْهًا مَهارِ عاقِلان
اِئْتِیا طَوْعًا بَهارِ بی‌دلان ۱۱
برای ضبط گوهر با صدای خود، لطفا به حساب کاربری وارد شوید.
