خلاصه و رده‌بندی سنی 18+

این متن به موضوع یقین و ظن (گمان) در عرفان اسلامی می‌پردازد. شیخ کامل نماد یقین است و مریدانش با ظن‌های نیکو به او نزدیک می‌شوند. هرچه ظن‌ها قوی‌تر باشد، به یقین نزدیک‌تر و از انکار دورتر است. ایمان ابوبکر به عنوان مثال ذکر شده است. ظنون درست از یقین تغذیه می‌کنند و با علم و عمل تقویت می‌شوند تا به یقین تبدیل شوند. در مقابل، ظنون غلط و منکران از یقین دور می‌شوند. متن همچنین به تبدل نقش‌ها در ادوار مختلف اشاره دارد و تأکید می‌کند که شیخ یقین و مریدانش در عالمی ثابت و بدون تغییر باقی می‌مانند. در پایان، مثال توبه دزد و تبدیل شدنش به شحنه (مامور قانون) به عنوان نمادی از تحول مثبت ذکر شده است.

متن دارای مفاهیم عمیق عرفانی و فلسفی است که درک آن نیاز به دانش پایه‌ای در زمینه عرفان و تصوف دارد. همچنین، استفاده از اصطلاحات تخصصی و مفاهیم انتزاعی مانند یقین، ظن، و تبدل نقش‌ها برای مخاطبان جوان‌تر ممکن است دشوار باشد.

مشاهده کامل

صفت یقين شیخ کامل است ظنّهای نیکوی راست مریدان او شد علی التفّاوت ظنّ و اغلب اغلب ظن و علی هذا همچنين هر ظنیّ که افزون ترست آن ظنّ او بیقين نزدیکتر و از انکار دورتر لَوْ وُزِنَ اِیَمَانُ اَبِيْ بَکْرٍ همه ظنون راست از یقين شير میخورند و میافزایند و آن شيرخوردن و افزودن نشان آن تحصیل زیادتی ظنّست بعلم و عمل تا هر یکی یقين شود و در یقين فانی شوند بکلیّ زیرا چون یقين شوند ظن نماند و این شیخ و مریدان ظاهر شده در عالم اجسام نقشهای آن شیخ یقيناند و مریدانش دلیل بر آنک این نقشها متبدلّ میشوند دَوْراً بَعْدَدَوْرٍ وَقَرْناً بَعْدَ قَرْنٍ و آن شیخ یقين و فرزندانش که ظنون راستاند قایمند در عالم عَلی مِّرِ الْادْوَارِ وَ الْقُرُوْنِ مِنْ غَیْرَ تَبَدُّلٍ بازظنون غالط ضال منکر راندگان شیخ یقيناند که هر روز ازو دورتر شوند و هر روز پس ترند زیرا هر روز میافزایند در تحصیلی که آن ظنّ بدرابیفزاید فِيْ قُلُوْبِهِمْ مَرَضٌ فَزَادَهُمُ اللّهُ مَرَضاً اکنون خواجگاان خرما می خورند و اسيران خار میخورند قَالَ اللهُّ تَعَالی اَفَلَا یَنْظُرُوْنَ اِلَی الْاِبِلِ اِلَامَنْ تَابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ صَالِحاً فَاوُلَئکَ یُبَدِّلُ اللهُّ سَیِّاتِهِم حَسَنَاتٍ هر تحصیلی که کرده است در افساد ظن این ساعت قوتّ شود در اصلاح ظنّ همچنانک دزدی دانا توبه کرد و شحنه شد آن همه طراّریهای دزدی که میورزید این ساعت قوتّ شد در احسان و عدل و فضل دارد بر شحنگان دیگر که اولّ دزد نبودهاند زیرا آن شحنه که دزدیها کرده است شیوهٔ دزدان را میداند احوال دزدان ازو پوشیده نماند و این چنين کس اگر شیخ شود کامل باشد ومهتر عالم و مهدی زمان.

مولوی