متن دربارهٔ اهمیت عدل، نظم و راستی در جهان است و اینکه هرچه خارج از این اصول باشد، نابود میشود. اجرام آسمانی و موجودات زمینی نیز به دو دسته عادل و ظالم، سعید و شوم تقسیم میشوند. عقل و عدل باعث بقا میشوند، در حالی که ظلم و جهل به نابودی میانجامند.
متن دارای مفاهیم فلسفی و اخلاقی نسبتاً پیچیده است و درک کامل آن نیاز به سطحی از بلوغ فکری دارد. همچنین، استفاده از استعارههای نجومی و مفاهیم انتزاعی مانند عدل و ظلم برای مخاطبان کمسنوسال ممکن است دشوار باشد.
در مذمت ظلم و ظالم
عدل و ظلم اندر آن تعین جست ۱
جذب و دفعی به روی کار آمد
چرخ و اجرام آشکار آمد ۲
اختری راست و اختری کج رفت
و اختری مارپیچ و معوج رفت ۳
بر سر بام لاجورد نگار
گرم جنبش شدند و گشت و گذار ۴
آن که سیرش در استقامت بود
ماند باقی بر این سپهر کبود ۵
وان که از عدل و راستی و نظام
بود بیرون، دراوفتاد از بام ۶
هرکه جز راستی نمود نماند
هرچه بیرون ز عدل بود نماند ۷
از میان رفت ظالم و مظلوم
عدل و ترتیب ماند و نظم و رسوم ۸
هم به روی زمین ز موجودات
مردم و جانور، جماد و نبات ۹
عادل و ظالمند و شوم و سعید
زشت و زیبا و نامفید و مفید ۱۰
آنچه بیرون ز نظم و قاعده است
گم شود کان تهی ز فایده است ۱۱
آنچه را فایدت بود بسیار
او بگیرد به روزگار قرار ۱۲
هرچه بیفایده است چون کف و دود
از جهان ناپدید گردد زود ۱۳
هرکه از عقل دستیار گرفت
در صف راستان قرار گرفت ۱۴
تهی از ظلم و جهل می گردد
زندگانیش سهل می گردد ۱۵
ظلم جهل است و جهل تاریک است
راه این فرقه سخت باریک است ۱۶
برای ضبط گوهر با صدای خود، لطفا به حساب کاربری وارد شوید.