شاعر در این شعر از عشق و رنجهای ناشی از آن میگوید. او از دلبستگی به معشوق نامهربان و تغییر حالات خود از مهربانی به نامهربانی و از پارسایی به ناپارسایی سخن میراند. همچنین، از تأثیرات عمیق عشق بر روح و جسم خود یاد میکند و ناتوانی در یافتن چارهای برای این وضعیت را بیان میدارد. در نهایت، او پذیرای هر بلایی است که عشق برایش رقم زده است.
متن دارای مضامین عاشقانه عمیق و احساسات پیچیده است که درک آن برای مخاطبان جوانتر ممکن است دشوار باشد. همچنین، برخی از مفاهیم مانند رنج عاشقی و تغییر حالات درونی نیاز به تجربه و بلوغ عاطفی دارد.
شماره ۱ - بر دل من گشت عشق نیکوان فرمانروا
اشک سرخ من دلیل و رنگ زرد من گوا ۱
نیستی رنگم چنین و نیستی اشکم چنان
گر بر این دل نیستی عشق بتان فرمانروا ۲
تا شدم با مهر آن نامهربان دلبر، قرین
تا شدم با عشق آن ناپارسا یار آشنا ۳
مهربان بودم، به جان خود شدم نامهربان
پارسا بودم، به کار دین شدم ناپارسا ۴
شد دژم جان من از نیرنگ آن چشم دژم
شد دوتا پشت من از افسون آن زلف دوتا ۵
از دل عاشق به عشق اندر درختی بردمد
کش برآید جاودان برگ و بر از رنج و عنا ۶
تن اسیر عشق اگرکردم غمی گشتم غمی
دل به دست یار اگر دادم خطا کردم خطا ۷
چاره ی خود را ندانم من بهعشق اندرکنون
بنده ی مسکین چه داند کرد پیش پادشا ۸
در بلای عشق اگر ماندم نیندیشم همی
کآفرین شهریار از من بگرداند بلا ۹
برای ضبط گوهر با صدای خود، لطفا به حساب کاربری وارد شوید.