این شعر از سعدی به موضوعاتی مانند هنر، فقر، مدیحهسرایی، قناعت، و روابط اجتماعی میپردازد. شاعر از سختیهای زندگی هنرمندان، ارزش هنر در برابر مال و ثروت، و اهمیت قناعت سخن میگوید. همچنین، او به نقد مدیحهسرایی و تأثیر آن بر هنر و شخصیت هنرمند اشاره میکند.
این شعر دارای مفاهیم عمیق اخلاقی و اجتماعی است که درک آن به بلوغ فکری و تجربهی زندگی نیاز دارد. همچنین، برخی از اشارات انتقادی و کنایههای موجود در متن ممکن است برای مخاطبان جوانتر نامفهوم باشد.
شماره ۲۸ - در عزت نفس
سختی مبر که وجه کفافت معینست ۱
این دست سلطنت که تو داری به ملک شعر
پای ریاضتت به چه در قید دامنست؟ ۲
یکچند اگر مدیح کنی کامران شوی
صاحب هنر که مال ندارد تغابنست ۳
بیزر میسرت نشود کام دوستان
چون کام دوستان ندهی کام دشمنست ۴
آری مثل به کرکس مردارخور زدند
سیمرغ را که قاف قناعت نشیمنست ۵
از من نیاید آنکه به دهقان و کدخدای
حاجت برم که فعل گدایان خرمنست ۶
گر گوییم که سوزنی از سفلهای بخواه
چون خارپشت بر بدنم موی، سوزنست ۷
گفتی رضای دوست میسر شود به سیم
این هم خلاف معرفت و رای روشنست ۸
صد گنج شایگان به بهای جوی هنر
منت بر آنکه میدهد و حیف بر منست ۹
کز جور شاهدان بر منعم برند عجز
من فارغم که شاهد من منعم منست ۱۰
برای ضبط گوهر با صدای خود، لطفا به حساب کاربری وارد شوید.