این متن به موضوعات اخلاقی و فلسفی مانند پرهیز از دنبال کردن چیزهای بیفایده، اهمیت خوشخلقی و جوانمردی، و ارزش علم و دانش پرداخته است. همچنین، به نکاتی درباره رفتار مناسب با دیگران و پرهیز از بدخویی اشاره میکند. در نهایت، تأکید بر این است که علم و دانش بر مال و ثروت برتری دارند و انسان باید به جای دنبال کردن مادیات، به رشد معنوی و علمی خود بپردازد.
متن دارای مفاهیم عمیق فلسفی و اخلاقی است که درک آن نیاز به تجربه و بلوغ فکری دارد. نوجوانان و بزرگسالان بهتر میتوانند با این مفاهیم ارتباط برقرار کنند و از آن درس بگیرند.
قصیده ۲۷۴ - آنچهت بکار نیست چرا جوئی؟
وانچهت ازو گریز چرا گوئی؟ ۱
به روئی ار به روی کسی آری
بیشک به رویت آید بیروئی ۲
خوش خوش از جهان و جوانمردی
پیش آر و پیش مار خوی نوئی ۳
بدخو عقاب کوته عمر آمد
کرگس دراز عمر ز خوش خوئی ۴
این زال شویکش چتو بس دیده است
از وی بشوی دست زناشوئی ۵
بنده مشو ز بهر فزونی را
آن را که همچو اوئی و به زوئی ۶
گر دانشت به مال به دست آمد
پس مال می به دانش چون جوئی؟ ۷
چون میفروشی آنچه خریدهستی؟
خونی ز خون ز بهر چه میشوئی؟ ۸
جان را به علم پوش چو پوشیدی
تن رابه ششتری و به کاکوئی ۹
روشن روانت گنه ز بیعلمی
تیره تنت چو مشک به خوشبوئی ۱۰
پوینده این جهان و فروزندی
او را از این قبل به تگاپوئی ۱۱
برای ضبط گوهر با صدای خود، لطفا به حساب کاربری وارد شوید.