متن فوق درباره مفهوم گسترده غیبت در اسلام است که نه تنها شامل گفتار، بلکه شامل اشارات، حرکات بدن، نوشتن و هرگونه رفتاری که به شناخت عیب دیگری منجر شود نیز می‌شود. مثال‌هایی از رفتارهای غیبت‌آمیز مانند اشاره به نقص فردی، تظاهر به دلسوزی برای افشای عیب دیگران، و حتی سکوت در برابر غیبت دیگران ذکر شده است. همچنین، تأکید شده که شنونده غیبت نیز اگر به دل آن را نپذیرد، در گناه شریک است. داستانی از ابوبکر و عمر نیز به عنوان نمونه‌ای از غیبت ناخواسته و توبیخ پیامبر (ص) نقل شده است.
محتوا شامل مفاهیم اخلاقی و فقهی پیچیده است که درک آن نیاز به سطحی از بلوغ فکری و آگاهی دینی دارد. همچنین، بحث درباره رفتارهای ظریف و گناهان ناخواسته ممکن است برای کودکان کم‌سن نامفهوم یا گمراه‌کننده باشد.
بخش ۲۸ - فصل (غیبت به چشم و دست و اشارت)
و گروهی از قرایان و پارسیان جاهل غیبت کنند و پندارند که غیبت نیست و یا حدیث کسی کنند پیش وی و گویند، الحمدالله که حق تعالی ما را نگاه داشته است از فلان چیز تا بدانند که او چنین همی کند. و یا گویند، «فلان مرد سخت نیکوست و احوال او خوب است ولیکن او نیز مبتلا شده است به خلق، چنان که ما مبتلا شده ایم و کم کسی خلاص یابد از فترت و آفت و امثال این»، و باشد که خویشتن مذمت کند تا بدان مذمت دیگری حاصل آید.
و باید که در پیش غیبت کننده نگوید، سبحان الله، اینت عجب»، تا آن کس به نشاط شود و یا دیگران که غافل بوده اند بشنوند و گوید، «اندوهگین شده ام که فلان را چنین واقعه ای اتفاق افتاده است. حق تعالی کفایت کناد» و مقصود آن بود که واقعه وی را دیگران بدانند. و باشد که چون حدیث کسی کند گوید، «خدای تعالی ما را توبه دهاد» تا بدانند که وی معصیت کرده است. این همه غیبت بود، لیکن چون چنین نبود، نفاق نیز با وی به هم که خویشتن به پارسایی فرانموده باشد و به غیبت ناکردن تا از معصیت دور شود و وی به جهل خود پندارد که غیبت نکرده است و باشد که کسی غیبت کند، وی را گوید، خاموش غیبت مکن» و به دل آن را کاره نبود، هم منافق و هم غیبت کرده باشد که غیبت شنونده هم در غیبت شریک است مگر که به دل کاره باشد.
یک روز ابوبکر و عمر رضی الله عنهما به هم می شدند. یکدیگر را گفتند، «فلان بسیار خسبد». پس از رسول (ص) نان خورشی خواستند. گفت، «شما نان بخورید». گفتند، «نمی دانیم که ما چه خوردیم». گفت، «بلی گوشت برادر خویش خوردید». هردو را فراهم گرفت. یکی گفته بود و دیگری شنیده بود. و اگر به دل کاره نباشد و به چشم یا به دست اشارت کند که خاموش، هم تقصیر کرده باشد. باید که به جد و صریح گوید تا اندر غایب مقصر نبود که اندر خبر است که هرکه برادر مسلمان را غیبت کند و وی نصرت نکند و وی را فرو گذارد، حق تعالی وی را فرو گذارد اندر وقتی که حاجتمند بود.
برای ضبط گوهر با صدای خود، لطفا به حساب کاربری وارد شوید.
